Hoe groen is het internet en hoe kunnen webdesigners maatschappelijk verantwoord gaan ondernemen?

De eerste websites waren voorzien van tekst en afbeeldingen. Grafisch stelde het nog niet zoveel voor. Een beetje Word document ziet er spannender uit dan de websites van toen. Een van de oorzaken was de onvolwassenheid van het medium. Alles moest nog worden ontdekt en de ontdekkers waren nerds. Later nam de grafische industrie het over, werd Flash geïntroduceerd en kwamen er meer technieken, zoals CSS, om de pagina’s fraaier te maken. Een tweede oorzaak van de saaie websites uit de beginperiode was de noodzaak om pagina’s klein in omvang te houden. Het internet was iets aan de andere kant van de telefoonlijn. Internetten was vooral wachten tot de bits door de 9600 bps modems waren gesijpeld, het werd vaak World Wide Wait genoemd. Niemand werd vrolijk van grote, omvangrijke bestanden om websites mooier te maken. Dat is historie, we breedbanden er met z’n allen inmiddels flink op los en een MB meer of minder maakt niet meer uit.

We staan nu voor een grote verandering op het gebied van het internet-gebruik. Nadat de consument de desktop al had ingeruild voor de notebook, is het nu tijd voor de overgang naar het mobieltje. De rekenkracht van het ding in de binnenzak begint eindelijk ergens op te lijken, het T9 toetsenbord wordt ingeruild voor Touch Screens, Multi Touch bediening en uitschuifbare QWERTY toetsenborden. Een bottleneck om de mobiele apparaten als volwaardige internetmachines te gebruiken zit ‘m nog wel in dataverbindingen en de bijbehorende prijsmodellen. Een afgeknepen flat fee databundel is al heel betaalbaar, maar wil je sneller werken of zet je een stap over de grens, dan moet je ineens een te groot deel van je salaris of studiebeurs afdragen aan de telecom-bedrijven. Aanbieders van websites en webdiensten realiseren zich dat hun website voor deze mobiele toegang vaak niet meer voldoet en zijn zich aan het oriënteren op een toekomst waarin de mobiele browser weleens de belangrijkste kan gaan worden. Beperking of optimalisatie van het dataverkeer kan daarin een belangrijke rol gaan spelen.

Toeval of niet, onlangs zijn we ook op een andere manier geconfronteerd met de hoeveelheid dataverkeer op het internet. Er is door onderzoekers van Harvard University uitgerekend dat een zoekactie met Google ongeveer 7 gram CO2 uitstoot genereert. Dat is ongeveer net zoveel als er nodig is voor het koken van een halve ketel water. Met 200 miljoen zoekacties per dag gaat het om heel veel energie. Google heeft direct aangegeven dat het om minder energie gaat. Maar of deze cijfers exact kloppen of niet, het is duidelijk dat het paperless office geen groen kantoor is geworden. Het dataverkeer op het onzichtbare deel van het internet, de routers en knooppunten, is niet onzichtbaar voor het milieu.

De overgang naar mobiel internet en de inzichten in de mileueffecten van het internet zijn samen een reden om eens goed na te denken over hoe wij onze websites inrichten. Webontwikkelaars zijn inmiddels gewend geraakt aan een focus op functionaliteit en beleving. Optimalisatie van het dataverkeer is op de achtergrond geraakt, maar een herintroductie in het ontwerp-proces is geen overbodige luxe.

In navolging van architecten en auto-ontwerpers, kunnen ook webdesigners zich onderscheiden door hun steentje bij te dragen op het gebied van duurzaam ontwerpen. Als door een focus op optimalisatie eenvoudig enkele tientallen procenten in de bestandsgrootte kan worden gewonnen, is dat direct een winst in het dataverkeer. Het herontwerp van veel sites voor mobieltjes kan worden aangegrepen om duurzaamheid en maatschappelijk verantwoord ondernemerschap mee te nemen in het ontwerp-proces.